امیر بانو کریمی

تعداد بازدید:۴۷۶۳
امیر بانو کریمی

سال و محل تولد: ۱۳۱۰، تهران

رشته‌تخصصی: زبان و ادبیات فارسی

دکتر امیربانو کریمی دکترای زبان و ادبیات فارسی و عضو هیأت‌علمی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران، با تخصص اصلی سبک هندی و صائب‌شناسی، استاد و پژوهشگر بنام رشته زبان و ادبیات فارسی، مصحح، صائب‌پژوه، نویسنده، محقق و پژوهنده در مرکز تحقیقات علوم انسانی است.
وی از صائب‌شناسان صاحب نام ایران است که دیوان و کلیات صائب را در سال‌های ۱۳۳۳ و ۱۳۴۵ تصحیح و به چاپ رسانده است. استاد کریمی که از محضر استادانی چون معین، خانلری و همایی بهره برده، رساله دکترای خویش را تصحیح انتقادی جوامع‌الحکایات و لوامع‌الروایات قرار داد که در سال ۱۳۵۵ به چاپ رسیده و مورد استقبال جامعه ادبی قرار گرفت.
دکتر امیربانو کریمی از نویسندگانی است که بیشتر در متون کلاسیک چه نظم و چه نثر به پژوهش پرداخت و به طور کلی می‌توان گفت زمینۀ مطالعات، پژوهش‌ها و تصحیحات وی متون نظم و نثر کلاسیک بوده است.
این استاد بنام زبان و ادب فارسی، در کنار تدریس، تفحص و تحقیق در متون کهن را به جد دنبال کرده و آثار ماندگاری را نیز از خود به جای گذاشته است از آن جمله می‌توان به آثاری چون «دویست و یک غزل صائب» همراه با شرح کامل ابیات اشاره کرد. همان‌گونه که از عنوان کتاب برمی‌آید، شارح، ۲۰۱ غزل را از صائب، انتخاب و با نگاه دقیق و موشکافانه، توضیحاتی دربارۀ شعر صائب ارائه داده که نشان‌دهنده تخصّص و تعمّق نویسنده در این زمینه است. از امتیازهای این اثر، اشاره به زیبایی سخن صائب و ابتکارات شعر او در ضمن کلام است.
از سایر آثار دکتر امیربانو کریمی می‌توان به «تصحیح دیوان قاضی سعید قمی»، «گردآوری، تدوین و شرح دیوان امیری فیروزکوهی» و دیوان فیاض لاهیجی اشاره کرد که با نگاهی منتقدانه، نسخه‌هایی از مرحوم فرخ خراسانی، آیت‌الله العظمی گلپایگانی و آیت‌الله نجفی مرعشی در این اثر جمع‌آوری شده است.
همه قصاید فیاض در منقبت ائمه دین علیهم السلام به ترتیب زمانی در کتاب رعایت شده و بقیه اقسام شعرها به ترتیب معمول یعنی، حرف اول و آخر مصرع الفبایی مرتب شده مگر غزل شروع آن مطلع. همچنین کتاب «مقدمه، تنظیم و تصحیح تاریخ موسیقی حسن مشحون» از آثار فرهیخته این بانوی ادب و زبان فارسی است که در مقدمه آن، نکات مهمی در مورد پیدایش موسیقی ایران، چگونگی ادامه حیات آن، سرگذشت نوازندگان و موسیقیدانان ایرانی و شرح اصطلاحات موسیقایی و نکات جالب و خواندنی بسیار دیگری گردآوری شده است. «تصحیح انتقادی حدیقۀ حکیم سنایی غزنوی»، «منتخب حدیقه‌الحقیقه حکیم سنایی» نیز از آثار فاخر دکتر امیربانو کریمی است. همچنین در آثار این دانشمند کشور می‌توان به برخی از مقاله‌های وی از جمله «منابع گمشده جوامع‌الحکایات»، «حلاج سکه دورویه»، «تجلی زن در شعر فارسی» و «بیماری صبا» اشاره کرد.
انتخاب به عنوان چهره ماندگار زبان و ادبیات فارسی در چهارمین همایش چهره‌های ماندگار در سال ۱۳۸۳ از افتخارات این استاد تمام دانشگاه تهران است.

 

مشاهیر دانشگاه تهران